انواع ثبت اختراع
در این مطلب قصد داریم انواع ثبت اختراع و انواع پتنت را بررسی کنیم و ببینیم ابتدا اختراع چیست تفاوت ثبت اختراع و پنتن در چه چیزی است.
بسیاری افراد هستند که ایدههایی نو و بکر در سر دارند و قصد دارند که آنها را عملی و اجرا کنند و همچنین آنها را به ثبت برسانند. این جا است که این افراد باید آشنایی با قوانین ثبت اختراع و انواع ثبت اختراع یا انواع پتنت را در نظر بگیرند و در مورد آن کسب اطلاع کنند.
ما در این مطلب ابتدا توضیحی مختصر در مورد پتنت و ثبت اختراع میدهیم و پس از آن نیز به بررسی انواع پتنت (یا انواع ثبت اختراع) خواهیم پرداخت. امیدواریم که این مطلب برای شما مفید واقع شود. با ما همراه باشید.
اختراع چیست
اختراع چیست؟ به طور کلی میتوان گفت که اختراع به معنی راه حلی جدید و نوآورانه برای مشکلی فنی و یا یک نیاز است. حتما شنیدهاید که میگویند نیاز مادر اختراع است. این جمله، جملهای معروف است که انگلیسی آن به شکل زیر است:
“Necessity is the mother of invention.”
این راه حل جدید و نوآورانه، ممکن است به ایجاد دستگاه، محصول، روش یا فرآیندی کاملا جدید ختم شود یا این که ممکن است فقط بهبودی جزئی در محصولی یا فرآیندی شناخته شده باشد.
باید این نکته را مد نظر داشته باشید که صرفا یافتن چیزی که هم اکنون در طبیعت و محیط موجود است به طور کلی اختراع محسوب نمیشود و مقداری مناسب ابتکار، خلاقیت و گامی اختراعی باید در آن وجود داشته باشد تا به عنوان اختراع شناخته شود.
تفاوت پتنت و اختراع
حال که تعریف اختراع (Invention) را خواندید، شاید از خود بپرسید که پس تکلیف پتنت (Patent) چه میشود؟ پتنت چیست و چه تفاوتی با اختراع دارد؟
برای پاسخ به این سوالات ابتدا باید معنی پتنت را بررسی کنیم و کمی هم در مورد آن توضیح دهیم.
پتنت را میتوان یکی از مهم ترین ابزارهای مالکیت فکری در نظر گرفت که هدف آن حفاظت از اختراعات، نوآوریها و ابداعات است.
فردی که پتنتی را ثبت میکند میتواند برای مدت زمانی محدود (که در قوانین تعیین میشود) و در محدودهی جغرافیایی ثبت شده، از حق انحصاری بهره برداری از اختراع خود بهره مند شود و از آن استفاده کند.
میتوان به طور کلی گفت که پتنت همان ثبت اختراع است. شما با پتنت کردن اختراع خود مالکیت معنوی آن را مال خود میکنید.
به طور کلی میتوان گفت که پتنت ها قوانینی هستند که مانع سرقت و دزدیده شدن ایدهها میشوند. زمانی را که شما یک اختراع را به عنوان پتنت به ثبت میرسانید، مالک آن پتنت میشوید و بعد از گذشت محدودیت زمانی تعیین شده حق ساخت و استفاده از آن در اختیار عموم قرار میگیرد.
همچنین شخص دارندهی پتنت میتوان پتنت خود را به دیگران بفروشد و حق استفاده از آن را واگذار کند.
البته لازم به ذکر است که ثبت اختراع و یا پتنت کردن اختراعتان امری اجباری نیست و اگر این کار را نکنید در واقع حق استفاده از آن را به دیگران واگذار کردهاید.
اما بسیاری افراد به دلیل مزایای بسیاری که ثبت اختراع دارد و همچنین مالکیت معنوی اختراع خود دست به پتنت کردن اختراع خود و ثبت آن میزنند.
امیدواریم که با مطالعهی این بخش به تفاوت بین اختراع، پتنت و ثبت اختراع پی برده باشید. در بخش بعدی به انواع ثبت اختراع و انواع پتنت خواهیم پرداخت.
انواع ثبت اختراع یا انواع پتنت
به طور کلی میتوان گفت که سه نوع پتنت در قوانین بین المللی وجود دارد:
- Utility patent
- Design patent
- Plant patent
در ادامه به بررسی این سه نوع خواهیم پرداخت.
Utility patent
Utility patent یا پتنت کاربردی. این همان چیزی است که هنگامی که عموم مردم در مورد پتنت و ثبت اختراع میشنوند به آن فکر میکنند.
این مورد به طور کلی همان ثبت اختراع است که در آن صاحب پتنت سعی در ثبت اختراع، نوآوری و ابتکار خود دارد و کسب حقوق معنوی آن را دارد.
به این دسته از پتنت ها patent for invention نیز میگویند و این پتنت ها ۹۰ درصد از پتنت های ثبت شده در آمریکا را به خود اختصاص میدهند.
Design patent
پتنت طراحی در رابطه با ابتکارات و نوآوریهای مرتبط با طراحی ساختاری و یا طراحی محصول و یا طراحی زینتی است.
این نوع پتنت بیشتر برای ثبت نوآوریهای بصری، شکلی و طراحی به کار میرود.
مانند این که یک شرکت آب معدنی، شکل بطری خاصی را که فقط مربوط به برند خودش است را به ثبت برساند.
این روزها در این بخش شاهد عناصر طراحی رابط کاربری و یا دستگاههای هوشمند نیز هستیم.
Plant patent
یکی دیگر از انواع ثبت اختراع یا انواع پتنت، پتنت گیاهی است.
در این نوع پتنت حق تولید، ارائه، فروش، تکثیر و واردات آن در اختیار مالک پتنت خواهد بود.
Provisional patent
ما به شما گفتیم که سه نوع کلی پتنت وجود دارد. اما نوعی دیگری نیز وجود دارد که در کشور آمریکا انجام میشود و به آن Provisional patent یا پتنت موقت یا ثبت اختراع مشروط میگویند.
قانون ایالت متحده به مخترعان اجازه میدهد که مدرکی را مبنی بر اینکه اختراعی را در اختیار دارند و از نحوهی انجام و ساخت آن اطلاع دارند ارائه دهند.
پس از آن ثبت اختراع موقت میشود و در انتظار تایید نهایی میماند. اگر مخترع در ظرف مدت یک سال نتواند موفق شود که اختراع خود را ثبت کند، این پتنت را از دست خواهد داد.
این پتنت پس از آن میتواند در اختیار اداره ثبت اختراع و علائم تجاری ایالات متحده یا USPTO (United States Patent and Trademark Office) قرار بگیرد.
سخن پایانی
اختراع چیزی است که پتانسیل و ظرفیت این را دارد که زندگی انسانهای بسیاری، از جمله خود فرد مخترع، را دگرگون کند. بسیاری افراد بودند که در تاریخ به وسیلهی اختراع خود ماندگار و جاودان شدند.
امیدواریم که شما هم در مسیر اختراع خود و ثبت آن موفق باشید و دستاوردهای بسیاری را به ارمغان بیاورید.
امیدواریم که از این مطلب در مورد انواع ثبت اختراع یا انواع پتنت استفاده لازم را برده باشید و این مطلب برای شما مفید واقع شده باشد.
اگر در این زمینه سوالی دارید و یا در زمینهی ثبت اختراع احتیاج به مشاوره دارید، میتوانید با ما در موسسه علمی و تحقیقاتی ایران سرچ تماس حاصل نمایید.
با تشکر از همراهی شما.
